DEEL ÉÉN

De Amerikaanse correspondent Timothy Mills heeft de aandacht gevestigd op het sanctieregime op Russische bedrijven. Dit geeft tevens een zeer interessante uiteenzetting over sancties in het algemeen. Dit artikel is door John Wolfs samen met Timothy Mills bewerkt.

I.         INTRODUCTIE

Als adviseurs van bedrijven in de Verenigde Staten, Europa en Azië en als beoefenaars van het internationale economische sanctierecht zijn de advocaten van Aliant International Law zich er terdege van bewust dat duizenden niet-gesanctioneerde bedrijven over de hele wereld buitengewone vragen moeten beantwoorden en voor grote uitdagingen staan over hoe zij het best de collaterale schade kunnen beperken die op het spel lijkt te staan, terwijl zij tegelijkertijd aan alle toepasselijke sanctiewetten voldoen.

Een niet-Russisch bedrijf bijvoorbeeld, dat een contract heeft voor de levering van goederen of diensten aan een niet aan sancties onderworpen Russische entiteit, kan aanvankelijk hebben gemeend geen potentiële schade op te lopen, en daarom misschien geen passende maatregelen hebben genomen toen de sancties net in werking traden om de sanctierisico's te beperken of te verzachten.

Ten eerste, toen het niet-Russische bedrijf de transactie op dat moment bekeek, zag het niet in dat de uitvoering van het contract zou kunnen worden gefrustreerd of onmogelijk gemaakt doordat het niet langer kan voldoen aan de CIF-vereisten (Carriage, Insurance Freight) of niet langer kan worden betaald op grond van een documentair accreditief voor de transactie omdat, als gevolg van sanctiemaatregelen zoals een gesloten luchtruim en een scheepvaartverbod, expediteurs niet langer vervoer kunnen regelen en verzekeringsmaatschappijen de goederen niet langer kunnen verzekeren tegen het risico van verlies.  Bovendien heeft het niet-Russische bedrijf mogelijk niet het risico ingeschat dat de kredietbrief voor de transactie - die is afgegeven door een van de zeven Russische banken die nu van het SWIFT-netwerk zijn uitgesloten - in feite niet-onderhandelbaar is geworden voor de negotiërende bank (die onderhandelt over de documenten die relevant zijn voor de LC die het niet-Russische bedrijf aan de negotiërende bank verstrekt) omdat de emitterende Russische bank van het SWIFT-systeem is losgekoppeld, waardoor de negotiërende bank niet langer in staat is de documenten via SWIFT aan de emitterende Russische bank mee te delen (d.w.z. e., de standaard, onveranderlijke praktijk in het gehele internationale bankwezen).

Ten tweede, zo meende ook een niet-Russisch bedrijf dat herhaaldelijk goederen, diensten of goederen heeft gekocht van een niet aan sancties onderworpen Russisch bedrijf, aanvankelijk vrij te zijn van sanctie gerelateerde risico's. Het niet op de lijst geplaatste Russische bedrijf is in het verleden een uitstekende klant van de niet-Russische koper geweest, heeft altijd naar tevredenheid gepresteerd, en de financiële regelingen (bestaande uit een door de bank van de koper verstrekte LC) zijn routine geworden en volledig doeltreffend.  Nu kan het niet-gesanctioneerde Russische bedrijf echter om een of meer van de eerder genoemde redenen de goederen, diensten of goederen waarop het contract betrekking heeft, niet leveren. En bijgevolg zal het niet-gesanctioneerde Russische bedrijf de documenten die het nodig heeft om over de LC te onderhandelen, niet verkrijgen of kunnen voorleggen.  Bovendien is de onderhandelingsbank voor het LC een van de 7 Russische gesanctioneerde banken die niet aan het SWIFT-netwerk mogen deelnemen.

Ten derde, ter illustratie: uw bedrijf is een Europees bedrijf dat contracten heeft met Russische ondernemingen voor de verkoop van artikelen waarin Amerikaanse technologie is verwerkt, maar waarvoor geen uitvoervergunning nodig is die is afgegeven door het Bureau of Industry and Security (BIS) van het Amerikaanse Ministerie van Handel (d.w.z. micro-elektronica, telecommunicatie-artikelen, bepaalde software, bepaalde encryptie-artikelen, sensoren en optica, navigatieapparatuur, luchtvaartelektronica, scheepsuitrusting en vliegtuigonderdelen).  U staat op het punt te verzenden en ziet in de vakpers een aankondiging dat de BIS de regels heeft gewijzigd. Maar niemand heeft u meegedeeld dat u niet mag verzenden, en uw exportagent kan u geen uitsluitsel geven over wat u wel of niet moet doen. En u weet nog niet zeker of de bevoegdheid van BIS om nieuwe regels op te leggen u, een bedrijf in het VK, of de EU, of Zwitserland, bindt.

Ten vierde, ter illustratie: u bent EU-burger, inwoner van het VK, en zaakwaarnemer van een Russische oligarch die in Engeland eigendommen en activa (waaronder een groot sportteam) bezit.  Er is onderhandeld over en overeenstemming bereikt over de verkoop van activa ter waarde van 1 miljard euro die uw cliënt wettelijk in het VK bezit en die zich fysiek gedeeltelijk binnen de EU bevinden, met een sluitingsdatum op 1 maart 2022.  Eind februari is uw cliënt, de oligarch, op de EU-sanctielijst voor het bevriezen van tegoeden geplaatst vanwege zijn nauwe banden met Poetin, maar het Verenigd Koninkrijk heeft nog geen sancties opgelegd - hoewel er wordt gezegd dat het Verenigd Koninkrijk op korte termijn zal handelen om het voorbeeld van de EU te volgen.  Het Verenigd Koninkrijk heeft echter wel sancties opgelegd aan de Russische oligarch Alisher Usmanov (die banden heeft met voetbalclub Everton en een goede vriend is van uw cliënt), en heeft al zijn tegoeden in het Verenigd Koninkrijk bevroren.  Moet u uw cliënt blijven bijstaan om de verkoop van de activa af te ronden en de verkoopprijs van 1 miljard euro te innen?  Wat zijn de juridische risico's voor uw cliënt, voor u en voor de koper als u de verkoop van de activa afsluit? Waar en wanneer verplaatst uw cliënt het geld?  Wat zijn de gevolgen voor uw cliënt en de koper als de verkoop van de activa niet wordt afgerond?

 

De informatie in dit artikel is geen juridisch advies, en is ook niet bedoeld als zodanig.  In plaats daarvan zijn deze illustraties en de daarop volgende bespreking bedoeld om de complexiteit te illustreren van de zakelijke en juridische kwesties die nu op de voorgrond staan bij grensoverschrijdende zaken in Europa, Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, Canada, Japan en Australië, nu de Russische sancties van 2022 eens rechttoe rechtaan zakelijke transacties tussen Russische entiteiten en niet-Russische tegenhangers hebben veranderd in allesbehalve eenvoudige juridische navigatiepuzzels met hoge inzet, en om enkele algemene opmerkingen te maken over de juridische kwesties die daarmee gepaard gaan.

 

II.        RUSSISCHE SANCTIES – MAART 2022 KORTE SAMENVATTING

Slechts enkele dagen na de Russische inval in Oekraïne op 22 februari 2022 hebben de regeringen van de Verenigde Staten, de Europese Unie, Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen, Canada, Japan, Australië, Singapore, Nieuw-Zeeland, Zuid-Korea en de Bahama's (de "sanctielanden") gereageerd met de meest uitgebreide reeks economische en handelssancties tegen Rusland en Belarus die ooit zijn afgekondigd door landen die niet in oorlog zijn met de gesanctioneerde partijen.  Sinds de eerste sanctierondes heeft de Russische president Poetin niet toegegeven. In plaats daarvan heeft Poetin het Russische militaire geweld in Oekraïne opgevoerd en daarbij het internationale oorlogsrecht geschonden door onschuldige Oekraïense burgers als doelwit te nemen, te verminken en te doden. In reactie daarop hebben de sanctielanden aanvullende ronden van steeds zwaardere sancties opgelegd, waarbij verscheidene malen per week nieuwe sancties worden aangekondigd.

 

Met ingang van 18 maart 2022 omvatten de sancties nu:

-●Het blokkeren van sancties tegen de Russische energiesector, waaronder:

Verbod op de invoer van Russische ruwe olie, petroleum en aanverwante producten in de VS;

▪ Handelssancties die "personen uit de VS" verbieden zich in te laten met transacties waarbij Russische ruwe aardolie en aardolie gerelateerde producten betrokken zijn, en met de financiering van dergelijke verboden transacties;

▪ Verbod door de VS en de EU op de uitvoer naar Rusland van uitrusting, technologie en diensten voor de Russische energie-industrie;

Handelssancties die nieuwe investeringen in de Russische energiesector door "VS-personen" - d.w.z. VS-burgers, -vennootschappen en andere zakelijke entiteiten - verbieden, alsook alle transacties in verband met de financiering van dergelijke gesanctioneerde aankopen van ruwe olie;

-●Verbod op de invoer van alle Russische ruwe olie en aankopen van geraffineerde producten tegen eind 2022.

-●Blokkerende sancties die alle transacties van burgers en bedrijven uit de sanctielanden verbieden tegen tientallen Russische staatsbedrijven die zelf duizenden contracten hebben met niet-Russische joint-venturepartners en leveranciers;

-●Sancties tegen Russische banken (d.w.z. sancties die de bevriezing van de tegoeden van de gesanctioneerde partij en een verbod op alle transacties met de gesanctioneerde partij door burgers en zakenentiteiten van de sanctielanden vereisen) die zich tussen stalgenoten van de Russische president Poetin hebben bevonden, maar ook Russische bedrijven hebben gesteund met handelsfinanciering voor activiteiten (zoals contracten) met niet-Russische tegenpartijen;

-●verbod voor de grootste en machtigste Russische en Wit-Russische banken om toegang te hebben tot of gebruik te maken van de systemen van de Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunications (SWIFT) voor het verrichten van financiële transacties (SWIFT bestaat uit de systemen via welke internationale kredietbrieven, bankoverschrijvingen, VISA- en Mastercard-transacties en de meeste andere financiële transacties tussen internationale financiële instellingen worden gedocumenteerd en geautoriseerd);

-●EU-sancties waarbij het personen of entiteiten in de EU wordt verboden kredietbeoordelingsdiensten te verlenen aan Russische personen of entiteiten;

-●Verboden op de uitvoer, wederuitvoer, verkoop of levering van in US-dollar luidend geld en eurobankbiljetten aan de regering van de Russische Federatie of aan in de Russische Federatie gevestigde personen;

-●Blokkerende sancties tegen de Russische president Poetin en de meeste hoge politieke, wetgevende en militaire leiders van Rusland en Wit-Rusland, die in de honderden lopen, en ook enkele reisverboden, hetgeen een vrijwel onmiddellijke, zeer krampachtige zoektocht op gang brengt om geheime tegoeden van zoveel mogelijk van deze gesanctioneerde personen op te sporen en in beslag te nemen;

-● Soortgelijke blokkerende sancties tegen tientallen Russische oligarchen (waaronder Sergej Roldugin, voorheen een vooraanstaand orkestcellist, de peetvader van Vladimir Poetins dochter, en ook bekend als "Poetins portemonnee: "Roman Abramovich, eigenaar van de Chelsea Football Club; Gennadiy Timchenko, oprichter en eigenaar van de particuliere investeringsgroep Volga Group; Boris Rotenberg, mede-eigenaar van de SGM-groep, het grootste bouwbedrijf voor gaspijpleidingen en elektriciteitsleidingen in Rusland; en Igor Rotenberg, oudste zoon en erfgenaam van Arkady Rotenberg, Russisch miljardair zakenman en mede-eigenaar met broer Boris Rotenberg, van de SGM-groep) - waardoor de tegoeden van de gesanctioneerde oligarchen in de sanctielanden kunnen worden bevroren.

-● Een verbod voor Russische vliegtuigen en vaartuigen om het luchtruim of de wateren van de sanctielanden binnen te gaan of gebruik te maken van lucht- of zeehavens in de sanctielanden; aanhouding van Russische vliegtuigen en vaartuigen die in de wateren of de havens van de sanctielanden worden aangetroffen; en beëindiging van de registratie van Russische vliegtuigen in de sanctielanden;

-● een verbod op de uitvoer, wederuitvoer en overdracht van technologie zonder vergunning naar Rusland en Wit-Rusland (in het bijzonder naar Russische en Wit-Russische staatsbedrijven in de militaire sector) en een uitgebreide lijst van andere goederen waarop dergelijke uitvoercontroles voorheen niet van toepassing waren, zonder realistische vooruitzichten ooit dergelijke vergunningen te verkrijgen, behalve voor voedsel en andere humanitaire goederen.

-● Verbod op de uitvoer, wederuitvoer, verkoop of levering van:

▪ Russisch ijzer en staal; en

Luxegoederen aan Rusland of aan Russische personen; "luxegoederen" omvatten luxehorloges, luxevoertuigen, kleding van topkwaliteit, juwelen en andere goederen die vaak door Russische elites worden gekocht.

De sanctieautoriteiten van de verschillende sanctielanden hebben reeds veel richtsnoeren gegeven over de verplichtingen en verantwoordelijkheden van personen die hetzij activa bezitten hetzij betrokken waren bij transacties met de gesanctioneerde personen en entiteiten.  Er zijn echter weinig besprekingen of richtsnoeren gevolgd over de nevengevolgen van deze sancties voor bedrijven in de EU, het VK, Zwitserland, de VS, Canada, Japan en Australië.

Dit artikel is dan ook bedoeld om in het algemeen een dergelijke discussie te voeren - toegespitst op de vier hypothetische (zij het realistische) feitenscenario's die in de inleiding worden gepresenteerd.

 

III.      DISCUSSIE

 

A.        Algemene opmerkingen

Op het eerste gezicht lijken de zakelijke en juridische problemen waarop de Russische sancties van 2022 betrekking hebben nieuw, maar dat zijn ze niet.

De zakelijke en juridische problemen doen zich vaak voor wanneer internationaal sancties worden opgelegd aan oorlogvoerende staten bij het begin van een invasie of vijandelijkheden.  De meeste van dezelfde problemen deden zich voor in 1990, toen de VN sancties tegen Irak instelde na de invasie van Koeweit door het regime van Saddam Hoessein. Dezelfde kwesties deden zich opnieuw voor in 2014, toen de EU, de VS, het VK, Noorwegen en andere landen Rusland sancties oplegden omdat het de Krim had geannexeerd en militaire steun had verleend aan separatisten in Donetsk en Luhansk.

Hoewel internationale beoefenaars van juridische beroepen op de hoogte zijn van deze rechtsregels die de afgelopen 32 jaar zijn ontwikkeld, blijft het een waarheid als een koe dat de analyse en oplossing van de zakelijke en juridische problemen in kwestie feiten specifiek is en afhangt van de toepassing van lokale nationale wetten betreffende de contractuele verplichtingen van de partijen, en van de vraag of sommige of alle partijen zijn vrijgesteld van nakoming zonder aansprakelijkheid als gevolg van toepasselijke rechtsleer, zoals overmacht, frustratie en onmogelijkheid van nakoming.

Het is in die geest dat wij onze opmerkingen maken over de zakelijke en juridische omstandigheden van de partijen in de vier scenario's.

 

De vier scenario's worden in de komende blogs individueel behandeld. Houd onze website en LinkedIn in de gaten!

 

Dit blogbericht is gepubliceerd op 31 maart 2022.