De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) is de toezichthouder van het ministerie Infrastructuur en Waterstaat (ministerie I&W). De ILT bewaakt en stimuleert de naleving van wet- en regelgeving voor een veilige en duurzame leefomgeving en transport. Op grond van artikel 2 van het instellingsbesluit Inspectie Leefomgeving en Transport is de ILT onder andere verantwoordelijk voor het handhaven van wet- en regelgeving, vergunningverlening en het verrichten van ongevalonderzoek. Voor deze blog is slechts het handhaven van wet- en regelgeving interessant. Een van de manieren waarop het ILT tracht de wet- en regelgeving te bewaren is door het uitvoeren van (onaangekondigde) inspecties.

Het  ILT is een zogenaamd B-bestuursorgaan (zie artikel 1:1 lid 1 sub b Awb). Dit heeft als gevolg dat de Algemene wet bestuursrecht en de daarin opgenomen bepalingen over handhaving (zie hoofdstuk 5 Awb) van toepassing zijn op inspecties uitgevoerd door de ILT.

De toezichthouder

De Awb schrijft in artikel 5:12 Awb voor dat toezichthouders een legitimatiebewijs (met foto, naam en hoedanigheid) bij zich moet dragen. Wanneer daar om gevraagd wordt toont de toezichthouder zijn legitimatiebewijs ‘’aanstonds’’. Het advies is ook om altijd direct om een legitimatiebewijs te vragen én om te vragen wat het doel is van de inspectie, een toezichthouder die belast is met de controle op naleving van regels die betrekking hebben op de opslag en het transport van gevaarlijke stoffen mag geen controle uitvoeren die betrekking heeft op arbeidsomstandigheden. Dat laatste is namelijk (in principe) de taak van de Nederlandse Arbeidsinspectie.

Bevoegdheden van de toezichthouder

De Awb geeft de toezichthouder een aantal bevoegdheden om zijn taak uit te voeren, waarbij de toezichthouder gebonden is aan de eis van proportionaliteit uit artikel 5:13 Awb: de toezichthouder maakt van zijn bevoegdheden slechts gebruik voor zover dat voor de vervulling van zijn taak nodig is. Hieruit vloeit voort dat de bevoegdheid op de voor de burger minst belastende wijze moet worden uitgeoefend.

Voor elk van de hierna te bespreken bevoegdheden geldt een medewerkingsplicht. U bent verplicht mee te werken aan het onderzoek van de toezichthouder, dit vloeit voort uit artikel 5:20 lid 1 Awb. Wanneer u niet aan de medewerkingsplicht voldoet kunt u een last onder dwangsom opgelegd krijgen.

Een belangrijke bevoegdheid is de bevoegdheid om élke plaats te mogen betreden (waarbij er andere regels gelden voor de betreding van woningen indien de bewoner geen toestemming geeft), de toezichthouder heeft op grond van artikel 5:15 lid 2 Awb de mogelijkheid om zich te laten vergezellen door de politie. De toezichthouder heeft de bevoegdheid om inlichtingen te vorderen. Dat houdt in de toezichthouder aan u en uw collega’s vragen mag stellen en kopieën van stukken en bescheiden mag vorderen. 

Op grond van artikel 5:16a Awb heeft de toezichthouder het recht om van u en uw werknemers het identiteitsbewijs te vorderen. Uit artikel 5:17 Awb blijkt dat de toezichthouder bevoegd is om in uw boeken te kijken en zo nodig kopieën te maken. Ten slotte volgt uit de artikelen 5:18 en 5:19 Awb dat de toezichthouder bevoegd is zaken te onderzoeken en monsters te nemen, én dat hij vervoersmiddelen en hun ladingen mag inspecteren.

Advies nodig?

Als er een toezichthouder van de ILT voor de deur staat is het altijd aan te raden contact op te nemen met een raadsman. Mr. Lars Kroese heeft veel ervaring met de ILT en staat u graag bij. Of heeft u vragen over het transportrecht in het algemeen? Neem gerust contact op met een van onze advocaten.

 

Dit blogbericht is geplaatst op 18 maart 2022.